Ký hiệu sắt hoà phát gồm ba phần cần đọc: mác thép, đường kính hoặc quy cách, và tiêu chuẩn sản xuất. Trên thép cây, chuỗi CB400-V D16 cho biết thanh vằn mác CB400, đường kính danh nghĩa theo số sau chữ D. Trên sắt hộp, dãy 40x80x1,4 là cạnh rộng, cạnh cao và độ dày thành. Phần dưới hướng dẫn đọc từng phần, rồi đối chiếu với tem bó và chứng chỉ chất lượng của lô hàng.
- Mác thép (CB300-V, CB400-V, CB500-V) nói cây chịu kéo ở cấp nào.
- Chữ D kèm số là đường kính danh nghĩa của thép cây.
- Dãy ba số trên sắt hộp là cạnh, cạnh, độ dày thành.
- Cân nặng đúng bảng không chứng minh đúng mác; chỉ tem bó và chứng chỉ theo lô chứng minh được.
1. Ký hiệu sắt hoà phát gồm những phần nào?
Hòa Phát sản xuất cả thép xây dựng lẫn thép hộp, nên cùng một chữ «ký hiệu» có hai cách đọc khác nhau. Thép cây thanh vằn đọc theo mác và đường kính. Sắt hộp đọc theo kích thước và tiêu chuẩn. Bảng dưới gom các ký hiệu quý khách gặp nhiều nhất khi xem catalog, bản vẽ hoặc tem bó.
| Phần ký hiệu | Ví dụ | Cho biết |
|---|---|---|
| Mác thép | CB400-V | Cấp chịu lực của thanh vằn |
| Đường kính | D16 | Đường kính danh nghĩa của cây |
| Tiêu chuẩn thép cây | TCVN 1651-2:2018 | Chuẩn sản xuất thanh vằn |
| Quy cách hộp | 40x80x1,4 | Rộng, cao, dày thành |
| Tiêu chuẩn thép hộp | ASTM A500 | Chuẩn của thép hộp đen |
Nguồn: nội dung tiêu chuẩn TCVN 1651-2:2018 và ASTM A500, đọc ngày 19/11/2026.
2. Mác thép CB300-V, CB400-V, CB500-V đọc như thế nào?

Mác thép trả lời câu hỏi cây này chịu kéo đến đâu. Trong CB400-V, chữ CB chỉ nhóm thép cốt bê tông, con số là giới hạn chảy trên tối thiểu tính bằng MPa, còn chữ V là thanh vằn có gân nổi. CB300-V và CB500-V đọc theo đúng cách đó. Thép tròn trơn mang chữ T thay cho V, như CB240-T, thường gặp ở thép cuộn nhỏ.
Nhiều chứng chỉ ghi thêm một mác theo chuẩn nước ngoài ngay cạnh mác Việt Nam. Ba cặp hay thấy nằm trong bảng sau.
| Mác theo TCVN | Ký hiệu ghi kèm | Chuẩn của ký hiệu kèm |
|---|---|---|
| CB300-V | Gr40 | ASTM A615 |
| CB400-V | SD390 | JIS G3112 |
| CB500-V | SD490 | JIS G3112 |
Nguồn: TCVN 1651-2:2018, JIS G3112 và ASTM A615; các cặp là tương đương gần đúng, đọc ngày 19/11/2026.
Vậy chọn mác nào? Theo bản vẽ kết cấu, không theo cảm giác «cao hơn thì chắc hơn». Mác cao cho phép dùng ít thép hơn trên cùng một lực kéo, nhưng kéo theo việc tính lại bước thanh, chiều dài nối chồng và neo. Việc đó thuộc kỹ sư thiết kế. Muốn đổi mác, quý khách xin kỹ sư xác nhận trước khi đặt hàng; xem thêm các dòng sản phẩm trong catalog thép Hòa Phát.
3. Chữ D, Ø và số đo trên thép cây nghĩa là gì?
Chữ D đứng trước số là đường kính danh nghĩa của cây, tính bằng milimét. D16, Ø16 và «phi 16» là một thứ, chỉ khác nơi dùng: catalog ghi D, bản vẽ ghi Ø, người bán nói phi. Từ đường kính suy ra được khối lượng một mét dài, rất tiện khi kiểm lô hàng.
| Ký hiệu | Đường kính danh nghĩa (mm) | Khối lượng lý thuyết (kg/m) |
|---|---|---|
| D10 | 10 | 0,62 |
| D12 | 12 | 0,89 |
| D16 | 16 | 1,58 |
| D20 | 20 | 2,47 |
| D25 | 25 | 3,86 |
Nguồn: tính theo công thức khối lượng thép tròn, đọc ngày 19/11/2026. Khối lượng thực tế lệch nhẹ trong sai số cho phép của tiêu chuẩn.
Cân nặng chỉ cho biết đường kính, không cho biết mác: hai cây D16 khác mác vẫn nặng bằng nhau.
Vì thế cân thử một số cây rồi so với bảng chỉ phát hiện được hàng thiếu cân. Hàng sai mác thì không. Sai mác chỉ lộ ra ở ký hiệu trên thân, tem bó và chứng chỉ chất lượng của lô.
4. Ký hiệu dập nổi và tem bó nằm ở đâu, đối chiếu ra sao?

Thanh vằn có đoạn ký hiệu cán nổi lặp lại dọc thân cây. Đoạn này thường gồm biểu trưng nhà máy, mác thép và số đường kính. Cách xếp và kiểu chữ đổi theo dòng hàng và đời sản phẩm, nên quý khách đừng học thuộc một mẫu cố định. Hãy tìm đủ ba thông tin, thiếu một là lý do để hỏi lại nơi bán.
Tem trên bó thép cây và bó thép hộp thường ghi tên sản phẩm, quy cách, tiêu chuẩn, mã lô và khối lượng bó. Mã lô là chìa khoá: nó nối bó hàng trước mặt với chứng chỉ chất lượng (CQ) và chứng nhận xuất xứ (CO) do nơi bán cung cấp.
- Đọc chữ nổi trên thân vài cây ở các bó khác nhau, ghi lại mác và đường kính.
- Đọc tem bó và so với chữ nổi: mác, đường kính, tiêu chuẩn phải cùng một thông tin.
- Lấy mã lô trên tem đối chiếu với CQ, CO của lô; chứng chỉ không khớp mã lô là chứng chỉ của lô khác.
- Cân thử vài cây và so với khối lượng lý thuyết ở mục 3 để loại hàng thiếu cân.
5. Đọc dãy quy cách trên sắt hộp Hòa Phát thế nào?

Sắt hộp đọc theo dãy kích thước ghi bằng milimét. Hộp chữ nhật ghi ba số: cạnh ngắn, cạnh dài, độ dày thành. Hộp vuông có hai cạnh bằng nhau nên dãy ghi dạng 40x40x1,4. Hộp 40×80 dày 1,4 mm có cạnh rộng 40 mm, cạnh cao 80 mm và nặng khoảng 2,58 kg/m tính theo công thức.
Độ dày là phần dễ nhầm nhất, vì cùng tiết diện nhưng thành dày hơn thì cây nặng hơn và chịu lực khác. Bảng dưới so ba độ dày của hộp 40×80.
| Độ dày thành (mm) | Khối lượng tính theo công thức (kg/m) |
|---|---|
| 1,2 | 2,22 |
| 1,4 | 2,58 |
| 1,8 | 3,29 |
Nguồn: tính theo công thức khối lượng thép hộp, bỏ qua góc bo nên cao hơn bảng của nhà máy một chút; đọc ngày 19/11/2026.
Người bán còn gọi độ dày bằng «ly» hoặc «dem». Một ly là một milimét, một dem là một phần mười milimét. Hai cách gọi này nằm trong cùng dãy ký hiệu, không phải hai thông số riêng.
Sau kích thước là lớp bề mặt, và đây là chỗ quyết định hộp hợp với chỗ nào:
- Hộp đen: theo ASTM A500, bề mặt xanh đen, phải sơn chống gỉ; hợp kết cấu trong nhà hoặc chỗ có sơn phủ.
- Hộp mạ kẽm: cán từ tôn mạ kẽm, chống gỉ ổn cho công trình ngoài trời thông thường.
- Hộp mạ kẽm nhúng nóng: nhúng kẽm sau khi thành hình, lớp kẽm phủ cả mối hàn và lòng hộp theo TCVN 5408:2007; chọn cho ven biển, hoá chất, kết cấu khó sơn lại.
Danh mục đầy đủ các cỡ hộp nằm ở trang thép hộp Hòa Phát; quý khách đọc dãy ký hiệu theo cách trên rồi chọn đúng cỡ.
6. Những nhầm lẫn nào hay gặp khi đọc ký hiệu?
- Chữ V của CB400-V là vằn, không liên quan đến thép V hình chữ V. Hai loại này khác hẳn nhau, xem riêng thép V mạ kẽm Hòa Phát.
- Con số trong tên mác là cấp chịu lực, không phải đường kính hay chiều dài.
- Ly và D dùng cho hai thứ khác: D là đường kính thép cây, ly là độ dày thành hộp.
- Gr40, SD390 là mác theo chuẩn khác, không phải số lô hay mã hàng.
- Cân đúng bảng chưa chứng minh đúng mác, như mục 3 đã nói.
- Tem đẹp không thay được chứng chỉ theo lô.
7. Chọn theo ký hiệu: giữ mác bản vẽ hay đổi mác?
| Giữ đúng mác bản vẽ khi | Hỏi kỹ sư trước khi đổi mác khi |
|---|---|
| Bản vẽ ghi rõ mác và có chứng chỉ khớp lô | Kho chỉ còn mác khác hoặc bên bán đề nghị mác tương đương |
| Hạng mục chịu lực chính: móng, cột, dầm | Muốn giảm số thanh bằng cách dùng mác cao hơn |
Kết luận: mua đúng mác và đúng đường kính ghi trên bản vẽ; mọi thay đổi phải có kỹ sư thiết kế xác nhận.
8. Câu hỏi thường gặp
CB400-V trên thép Hòa Phát nghĩa là gì?
Đó là thanh vằn thuộc nhóm thép cốt bê tông, mác 400 theo TCVN. Con số 400 là cấp giới hạn chảy tối thiểu, chữ V là bề mặt vằn. Mác này hay được ghi cặp với SD390 theo chuẩn Nhật.
D16 và phi 16 có khác nhau không?
Không. Cả hai đều là đường kính danh nghĩa của cây thép. Catalog hay ghi D16, bản vẽ ghi Ø16, người bán nói phi 16; khi đặt hàng quý khách nên đọc rõ cả mác lẫn đường kính để tránh hiểu nhầm.
Thép Hòa Phát có chữ nổi trên từng cây không?
Thanh vằn thường có đoạn ký hiệu cán nổi lặp lại dọc thân, nhưng kiểu chữ và vị trí đổi theo dòng và đời sản phẩm. Thép hộp thường nhận biết qua tem bó và thông tin trên bó. Cả hai trường hợp đều cần đối chiếu chứng chỉ theo lô.
Cây thép nặng đúng bảng có chắc đúng mác không?
Chưa chắc. Khối lượng phụ thuộc đường kính, không phụ thuộc mác. Muốn biết mác, quý khách đọc ký hiệu trên thân, tem bó và chứng chỉ chất lượng của lô.
Xin chứng chỉ CO, CQ ở đâu?
Ở nơi bán hàng, theo lô. Quý khách đưa mã lô trên tem bó để bên bán trả đúng bộ chứng chỉ của lô đó, đừng nhận bản chứng chỉ chung chung.
Cần đối chiếu ký hiệu trên lô hàng trước khi nhận?
Gọi hoặc nhắn Zalo 0938 337 999 — gửi ảnh thân cây, tem bó và chứng chỉ để được tư vấn đọc ký hiệu.
Cập nhật 19/11/2026 bởi Công ty TNHH TM DV Lộc Hiếu Phát.

